జాతీయ సమాచార సాంకేతిక పరిజ్ఞాన విధానం 2012 (NPIT 2012) అనేది సామాజిక-ఆర్థిక వృద్ధిని పెంపొందించడానికి, డిజిటల్ వ్యత్యాసాలను తొలగించడానికి మరియు భారతదేశాన్ని ప్రపంచ ఐటీ హబ్గా మార్చడానికి ఉద్దేశించిన ఒక సమగ్ర విధానం.
ముఖ్య ఉద్దేశాలు:
- ఐటీ మరియు ఐటీఈఎస్ (ITeS) రంగాల వార్షిక ఆదాయాన్ని 2020 నాటికి 300 బిలియన్ డాలర్లకు పెంచడం.
- ఐటీ రంగం ద్వారా అదనంగా 1 కోటి (10 మిలియన్లు) ప్రత్యక్ష మరియు పరోక్ష ఉపాధి అవకాశాలను సృష్టించడం.
- గ్లోబల్ ఎంప్లాయబిలిటీని పెంచడానికి ప్రతి సంవత్సరం 25 లక్షల (2.5 మిలియన్లు) మంది ఐటీ నిపుణులను తయారు చేయడం.
- గ్రామీణ మరియు వెనుకబడిన ప్రాంతాల ప్రజలకు తక్కువ ఖర్చుతో సురక్షితమైన డిజిటల్ సేవలను అందించడం.
- జాతీయ డేటా మౌలిక సదుపాయాలను రక్షించడానికి పటిష్టమైన సైబర్ భద్రతా వ్యవస్థను నిర్మించడం.
ప్రధాన లక్షణాలు:
- ఈ-గవర్నెన్స్ విస్తరణ: ప్రభుత్వ సేవలను పారదర్శకంగా ప్రజలకు చేర్చడానికి మొబైల్ గవర్నెన్స్ (M-Governance) కు ప్రాధాన్యత ఇవ్వడం.
- హార్డ్వేర్ తయారీ: విదేశీ దిగుమతులపై ఆధారపడటాన్ని తగ్గించడానికి దేశీయంగా ఎలక్ట్రానిక్స్ హార్డ్వేర్ తయారీని ప్రోత్సహించడం.
- ప్రాంతీయ అభివృద్ధి: ఐటీ పరిశ్రమను కేవలం మెట్రో నగరాలకే పరిమితం చేయకుండా టైర్-2, టైర్-3 నగరాలకు విస్తరించడం.
- స్థానిక భాషలు: సాంకేతికతను అందరికీ అందుబాటులోకి తెచ్చేందుకు భారతీయ ప్రాంతీయ భాషలలో ఐటీ సాధనాలు, డిజిటల్ కంటెంట్ను ప్రోత్సహించడం.
- ఆవిష్కరణలకు మద్దతు: సాఫ్ట్వేర్ ఉత్పత్తుల అభివృద్ధి కోసం సూక్ష్మ, చిన్న, మధ్య తరహా పరిశ్రమలకు (MSMEs) ఆర్థిక మద్దతు ఇవ్వడం.
ఈ విధానం తదుపరి కాలంలో వచ్చిన 'డిజిటల్ ఇండియా' వంటి విప్లవాత్మక కార్యక్రమాలకు బలమైన పునాది వేసింది.