జాతీయ సమాచార సాంకేతిక పరిజ్ఞాన విధానం 2012 (NPIT 2012) భారతదేశాన్ని కేవలం సాఫ్ట్వేర్ ఎగుమతి చేసే దేశంగానే కాకుండా, సాంకేతికతను అందరికీ చేరవేసి ఒక డిజిటల్ సాధికారత సమాజంగా మార్చడానికి బలమైన పునాది వేసింది. ఈ విధానం కింది వ్యూహాత్మక మార్పుల ద్వారా డిజిటల్ పరివర్తనను సాధించాలని లక్ష్యంగా పెట్టుకుంది:
- విస్తృత డిజిటల్ సమ్మిళితత్వం మరియు లభ్యత:
- భాషా పరమైన అడ్డంకులను తొలగించడం: సాంకేతికత కేవలం ఇంగ్లీష్కే పరిమితం కాకుండా, సమాజంలోని అన్ని వర్గాలకు చేరడానికి తెలుగుతో సహా భారతీయ ప్రాంతీయ భాషలలో ఐటీ సాధనాలు, సాఫ్ట్వేర్ అప్లికేషన్లు మరియు డిజిటల్ కంటెంట్ను అభివృద్ధి చేయడంపై ప్రత్యేక శ్రద్ధ పెట్టింది.
- సరసమైన ధరలలో మౌలిక సదుపాయాలు: భౌగోళిక అడ్డంకులను అధిగమిస్తూ గ్రామీణ, మారుమూల ప్రాంతాల ప్రజలందరికీ తక్కువ ఖర్చుతో కూడిన హై-స్పీడ్ డిజిటల్ సేవలను అందుబాటులోకి తేవడానికి ప్రాధాన్యత ఇచ్చింది.
- పౌర-కేంద్రిత ఈ-గవర్నెన్స్:
- మొబైల్ గవర్నెన్స్ (M-Governance): దేశంలో మొబైల్ వినియోగం వేగంగా పెరుగుతుండటాన్ని గుర్తించి, ప్రభుత్వ సేవలను నేరుగా మొబైల్స్ ద్వారా ప్రజల వద్దకే చేర్చడానికి ప్రాధాన్యతనిచ్చింది. దీనివల్ల ప్రభుత్వ సేవలు మరింత వేగంగా మరియు సులభంగా మారాయి.
- పారదర్శకత మరియు జవాబుదారీతనం: ప్రభుత్వ సేవలను ఆన్లైన్ చేయడం ద్వారా మధ్యవర్తుల నివారణ సాధ్యమైంది. ప్రభుత్వ పథకాలు, లబ్ధిదారులకు నేరుగా చేరేలా పారదర్శక వ్యవస్థను ఇది ప్రోత్సహించింది.
- ఐటీ పరిశ్రమల వికేంద్రీకరణ:
- చిన్న పట్టణాలకు విస్తరణ: ఐటీ పరిశ్రమను కేవలం మెట్రో నగరాలకే పరిమితం చేయకుండా టైర్-2, టైర్-3 నగరాలకు విస్తరించడం ద్వారా ప్రాంతీయ అసమానతలను తొలగించాలని లక్ష్యంగా పెట్టుకుంది. దీనివల్ల చిన్న పట్టణాల యువతకు స్థానికంగానే ఉపాధి అవకాశాలు లభించి డిజిటల్ అక్షరాస్యత పెరిగింది.
- నైపుణ్యం కలిగిన మానవ వనరుల అభివృద్ధి:
- ఉపాధి నైపుణ్యాలు: యువతను డిజిటల్ రంగంలో గ్లోబల్ నిపుణులుగా తీర్చిదిద్దేందుకు ప్రతి సంవత్సరం 25 లక్షల మందికి ఐటీ రంగంలో శిక్షణ ఇవ్వడం ద్వారా మానవ వనరుల సాధికారతకు మార్గం సుగమం చేసింది.
- నమ్మకం మరియు భద్రత:
- సైబర్ భద్రతా వ్యవస్థ: డిజిటల్ సమాజంలో ప్రజలకు భద్రత కల్పించడానికి, ఆన్లైన్ లావాదేవీలపై నమ్మకాన్ని పెంచడానికి మరియు పౌరుల డేటాను రక్షించడానికి ఒక పటిష్టమైన సైబర్ భద్రతా పర్యావరణ వ్యవస్థను నిర్మించడంపై దృష్టి పెట్టింది.
ఈ విధంగా NPIT 2012 నిర్దేశించిన లక్ష్యాలు, తదుపరి కాలంలో వచ్చిన 'డిజిటల్ ఇండియా' (Digital India) వంటి ప్రతిష్టాత్మక కార్యక్రమాలకు మార్గదర్శకంగా నిలిచి భారతదేశాన్ని డిజిటల్ సమాజంగా మార్చడంలో కీలక పాత్ర పోషించాయి.